Zanim zaczniesz wynajmować komputery w chmurze, warto wiedzieć, co jest w środku jednego z nich. Ten moduł wyjaśnia główne części komputera, czyli procesor, pamięć i pamięć masową, opisuje, co robi system operacyjny, i uczy czytać te parametry, aby określenia takie jak vCPU, RAM i dysk w ofertach chmurowych miały sens.
Cele nauki (4)
Wskazać główne części komputera (procesor, pamięć, pamięć masowa, sieć) i powiedzieć, co robi każda z nich.
Wyjaśnić różnicę między pamięcią (RAM) a pamięcią masową oraz dlaczego dane w pamięci znikają po wyłączeniu zasilania.
Wyjaśnić, co robi system operacyjny, i wymienić popularne systemy.
Odczytać parametry komputera (rdzenie, GB RAM, GB pamięci masowej) i znaleźć je na własnym urządzeniu.
Prawie wszystkie laboratoria w tym kursie wykonuje się w terminalu, czyli w oknie, w którym zamiast klikać, wpisujesz polecenia. Wygląda to onieśmielająco, ale kilkanaście poleceń zaprowadzi cię bardzo daleko. Ten moduł pokazuje, jak otworzyć terminal, poruszać się po katalogach, tworzyć i czytać pliki oraz radzić sobie, gdy polecenie nie działa.
Cele nauki (4)
Otworzyć terminal w systemie Windows (WSL), macOS lub Linux i wyjaśnić, czym są polecenie, argument i znak zachęty (prompt).
Poruszać się między katalogami i wyświetlać ich zawartość za pomocą pwd, ls i cd.
Tworzyć, czytać, kopiować, przenosić i usuwać pliki oraz katalogi za pomocą mkdir, touch, cat, cp, mv i rm.
Czytać komunikaty o błędach i uzyskiwać pomoc za pomocą --help i man.
Strona internetowa to po prostu pliki na komputerze, który jest cały czas włączony i podłączony do sieci: na serwerze. Ten moduł wyjaśnia, co sprawia, że komputer staje się serwerem, co dzieje się od wpisania adresu do zobaczenia strony oraz jakie są sposoby publikowania strony, od własnego komputera po firmę hostingową i chmurę. Sam uruchomisz mały serwer WWW.
Cele nauki (4)
Wyjaśnić, czym jest serwer i czym różni się od komputera osobistego.
Opisać, co dzieje się od wpisania adresu strony do zobaczenia jej na ekranie (nazwa, żądanie, odpowiedź).
Porównać sposoby publikowania strony internetowej: własny komputer, hosting współdzielony, wynajęty serwer i chmurę.
Uruchomić mały serwer WWW na własnym komputerze i otworzyć go w przeglądarce.
„Przejście do chmury" może oznaczać wynajęcie gołej maszyny wirtualnej albo zwykłe założenie konta w usłudze poczty, a to, kto instaluje poprawki, robi kopie zapasowe i zabezpiecza poszczególne elementy, zmienia się między tymi przypadkami całkowicie. Ten moduł daje ci słownictwo, na którym opiera się cała reszta tematów chmurowych: co sprawia, że usługa jest „chmurowa", modele usług i wdrożenia, model współdzielonej odpowiedzialności oraz to, jak chmura zmienia koszt prowadzenia IT.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić pięć podstawowych cech chmury obliczeniowej zdefiniowanych w NIST SP 800-145.
Porównać modele usług (IaaS, PaaS, SaaS i FaaS) i wybrać jeden dla danego obciążenia.
Porównać modele wdrożenia: publiczny, prywatny, społecznościowy, hybrydowy i multicloud.
Zastosować model współdzielonej odpowiedzialności, by ustalić, kto zabezpiecza i obsługuje każdą warstwę.
Ocenić kompromisy chmury w zakresie kosztów i odporności: nakłady inwestycyjne a koszty operacyjne (CapEx i OpEx), elastyczność, regiony i strefy dostępności.
Każdy serwer w chmurze, który wynajmujesz, to wycinek większej maszyny. Maszyny wirtualne i kontenery to dwa sposoby krojenia tego wycinka, a izolują obciążenia w bardzo różny sposób. Ten moduł wyjaśnia, jak działają hipernadzorcy i kontenery, co naprawdę oddziela kontener od jego hosta oraz jak buduje się i ogranicza obrazy, abyś mógł wybrać właściwe rozwiązanie i bezpiecznie je uruchamiać.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić, jak działa wirtualizacja sprzętowa, i porównać hipernadzorców typu 1 i typu 2.
Porównać maszyny wirtualne i kontenery pod względem izolacji, czasu uruchamiania, gęstości i narzutu.
Wyjaśnić, jak przestrzenie nazw (namespaces) i grupy kontrolne (cgroups) Linuksa izolują i ograniczają kontener.
Zbudować obraz kontenera i wyjaśnić jego warstwy oraz formaty Open Container Initiative (OCI).
Skonfigurować limity zasobów kontenera i zdiagnozować kontener zatrzymany z powodu przekroczenia pamięci.
W chmurze nigdy nie dotykasz kabla, a mimo to projektujesz sieci: zakresy adresów, podsieci, trasy, bramy i zapory, wszystko zdefiniowane programowo. Większość awarii i wycieków danych związanych z siecią w chmurze wynika z błędnej trasy lub zbyt otwartej reguły. Ten moduł przenosi znane Ci sieci na wirtualne sieci w chmurze i pozwala zbudować taką sieć samodzielnie na własnym komputerze.
Cele nauki (5)
Zaprojektować sieć wirtualną (VPC) z podsieciami publicznymi i prywatnymi rozmieszczonymi w kilku strefach dostępności, wybierając nienakładające się zakresy adresów.
Wyjaśnić, jak tabele tras, brama internetowa i brama NAT decydują, dokąd trafia ruch.
Porównać stanowe grupy zabezpieczeń z bezstanowymi sieciowymi listami kontroli dostępu (ACL) i napisać reguły dla aplikacji dwuwarstwowej.
Wyjaśnić, jak łączy się sieci wirtualne (peering, huby tranzytowe, VPN) i dlaczego peering nie jest przechodni.
Diagnozować problemy z osiągalnością spowodowane trasami, NAT lub regułami filtrowania.
W chmurze konsola i API są dostępne z dowolnego miejsca, więc prawdziwym perymetrem jest tożsamość: wyciek klucza lub zbyt szeroka polityka wystarczą, by stracić dane. Ten moduł wyjaśnia, jak zarządzanie tożsamościami i dostępem (IAM, identity and access management) w chmurze decyduje, kto co może zrobić, jak pisać i czytać polityki oraz jak dawać ludziom i programom tylko taki dostęp, jakiego potrzebują, najlepiej za pomocą krótkotrwałych poświadczeń.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić podstawowe elementy IAM w chmurze: podmioty (użytkownicy, grupy, role, konta usług), uwierzytelnianie a autoryzacja oraz sposób oceny żądania.
Czytać i pisać polityki dostępu JSON z akcjami, zasobami, efektami i warunkami oraz przewidywać wynik, gdy instrukcje zezwalające i odmowne nakładają się na siebie.
Stosować zasadę najmniejszych uprawnień i porównać kontrolę dostępu opartą na rolach (RBAC) z opartą na atrybutach (ABAC).
Wyjaśnić poświadczenia tymczasowe i federację (SAML 2.0, OpenID Connect) oraz dlaczego są bezpieczniejsze niż długotrwałe klucze dostępu.
Ocenić typowe błędy IAM (polityki z symbolami wieloznacznymi, wyciekłe klucze, nieużywane konta, brak MFA) i sposoby ich wykrywania.
Chmury oferują trzy bardzo różne rodzaje magazynu, a wybór niewłaściwego sprawia, że aplikacja jest wolna, droga lub krucha. Ten moduł wyjaśnia magazyn blokowy, plikowy i obiektowy, co naprawdę obiecują wskaźniki trwałości i dostępności, oraz funkcje magazynu obiektów, z których będziesz korzystać na co dzień: buckety, wersjonowanie, reguły cyklu życia, podpisane z góry adresy URL i szyfrowanie.
Cele nauki (5)
Porównać magazyn blokowy, plikowy i obiektowy pod względem metody dostępu, wydajności, współdzielenia i typowych zastosowań.
Wyjaśnić różnicę między trwałością a dostępnością, jak replikacja i kodowanie z korekcją (erasure coding) chronią dane oraz co równoważą klasy magazynu.
Korzystać z magazynu obiektów przez API S3: tworzyć buckety, wysyłać i wyświetlać obiekty, włączać wersjonowanie i dodawać reguły cyklu życia.
Bezpiecznie udostępnić obiekt za pomocą podpisanego z góry adresu URL i wyjaśnić, dlaczego publiczne buckety są ryzykowne.
Wyjaśnić migawki, kopie zapasowe oraz szyfrowanie danych w spoczynku i w tranzycie, a także kto zarządza kluczami.
Każda wiadomość, film i strona internetowa, z których korzystasz, podróżuje przez Internet w małych kawałkach, przez maszyny, których nigdy nie widzisz. Ten moduł wyjaśnia na codziennych porównaniach, czym jest sieć, kim są klienci i serwery, jak dane wędrują w pakietach od routera do routera i kto łączy Cię z tym wszystkim.
Cele nauki (4)
Wyjaśnić, czym jest sieć i czym jest Internet, używając codziennego porównania.
Odróżnić klientów od serwerów i podać przykłady każdego z nich z życia codziennego.
Opisać, jak dane wędrują w pakietach od routera do routera i dlaczego są dzielone na pakiety.
Wskazać rolę dostawcy usług internetowych (ISP, Internet service provider) w łączeniu domu z Internetem.
Router w twoim domu po cichu łączy telefony, laptopy, telewizory i drukarki, nadaje każdemu adres i przekazuje ich ruch do Internetu. Ten moduł zagląda do wnętrza typowej sieci domowej: co robią router i Wi-Fi, czym jest adres IP oraz jak zobaczyć adres własnego urządzenia i przetestować połączenie.
Cele nauki (4)
Wskazać elementy sieci domowej (router, punkt dostępu Wi-Fi, urządzenia) i powiedzieć, co robi każdy z nich.
Wyjaśnić, czym jest adres IP, i czym różni się adres prywatny urządzenia od adresu publicznego domu.
Znaleźć adres IP swojego urządzenia i adres routera na własnym komputerze lub telefonie.
Sprawdzić za pomocą ping, czy inne urządzenie jest osiągalne, i odczytać wynik.
Komputery liczą za pomocą jedynek i zer, a sieci są ich pełne: adresy IP, maski podsieci i adresy MAC to po prostu liczby binarne zapisane w bardziej przyjazny sposób. Ten moduł krok po kroku uczy czytać i zamieniać liczby binarne i szesnastkowe, dzięki czemu kolejne moduły o adresowaniu IP i podziale na podsieci będą dla ciebie naturalne.
Cele nauki (4)
Wyjaśnić, czym są bit i bajt oraz dlaczego komputery używają systemu binarnego.
Zamieniać liczby między zapisem dziesiętnym a binarnym (od 0 do 255).
Zamieniać liczby między zapisem binarnym a szesnastkowym oraz rozpoznawać zapis szesnastkowy w adresie MAC.
Za każdym razem, gdy otwierasz stronę internetową, twoje dane przechodzą przez stos niezależnych warstw, z których każda ma jedno zadanie. Ten moduł wprowadza model Open Systems Interconnection (OSI, połączenia systemów otwartych) — wspólne słownictwo, którym inżynierowie sieci posługują się przy projektowaniu, objaśnianiu i diagnozowaniu sieci.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić, po co istnieją warstwowe modele sieci i jakie problemy rozwiązują.
Wymienić po kolei siedem warstw OSI wraz z główną rolą każdej z nich i jej jednostką danych protokołu (protocol data unit, PDU).
Przypisać popularne protokoły i urządzenia do odpowiednich warstw (HTTP, TLS, TCP/UDP, IP, Ethernet, przełącznik, router…).
Opisać enkapsulację i dekapsulację danych w drodze od nadawcy do odbiorcy.
Każde urządzenie komunikujące się w sieci potrzebuje adresu, do którego mogą dotrzeć inne urządzenia, a umiejętność poprawnego odczytywania tych adresów to pierwszy krok w konfigurowaniu i diagnozowaniu każdej sieci. Ten moduł wyjaśnia, jak zbudowane są adresy protokołu internetowego (IP, Internet Protocol), jak odróżnić część sieciową od części hosta oraz które zakresy adresów mają szczególne znaczenie. Kończy się pierwszym spojrzeniem na IPv6. Dzielenie sieci na podsieci omawia moduł 06 — Subnetting, a IPv6 dogłębnie moduł 07 — IPv6.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić, co identyfikuje adres IP, czym różni się od adresu MAC i jak adres IPv4 dzieli się na część sieciową i część hosta za pomocą długości prefiksu (zapis CIDR, Classless Inter-Domain Routing, bezklasowy routing międzydomenowy).
Konwertować adresy i maski IPv4 między notacją dziesiętną z kropkami a binarną oraz obliczać adres sieci, adres broadcast i zakres użytecznych hostów dla danego prefiksu.
Klasyfikować adresy IPv4 według przeznaczenia: publiczne, prywatne (RFC 1918), loopback, link-local, przestrzeń współdzielona dla Carrier-Grade NAT (RFC 6598), dokumentacyjne (RFC 5737), multicast i broadcast.
Wyjaśnić, dlaczego powstał IPv6, oraz rozpoznać adres IPv6 i jego długość prefiksu.
Porównać adresowanie statyczne z protokołem dynamicznej konfiguracji hostów (DHCP, Dynamic Host Configuration Protocol) oraz wyjaśnić, dlaczego istnieją adresowanie prywatne i translacja adresów sieciowych (NAT, network address translation).
Jedna płaska sieć szybko staje się trudna w zarządzaniu, zabezpieczaniu i routingu. Subnetting dzieli blok adresów na mniejsze sieci dopasowane do rzeczywistych potrzeb: po jednej na biuro, dział, VLAN lub warstwę w chmurze. Ten moduł uczy szybko i niezawodnie obliczać podsieci, projektować plan adresacji bez nakładania się i marnowania adresów oraz wychwytywać błędy adresacji, które stoją za wieloma zgłoszeniami typu „nic nie działa”.
Cele nauki (4)
Obliczać podsieci o równej wielkości (Fixed-Length Subnet Masking, FLSM, maska podsieci o stałej długości) na podstawie bloku adresów, mając daną liczbę podsieci lub hostów w podsieci.
Zaprojektować plan adresacji z użyciem Variable-Length Subnet Masking (VLSM, maska podsieci o zmiennej długości), który spełnia wymagania bez nakładania się i marnowania przestrzeni adresowej.
Podsumowywać sąsiadujące sieci w jedną trasę zbiorczą (supernetting) i wyjaśnić, kiedy agregacja jest możliwa.
Diagnozować typowe błędy adresacji: błędną maskę podsieci, nakładające się podsieci oraz bramę domyślną spoza podsieci hosta.
Pula adresów IPv4 wyczerpała się przed laty, a większość nowoczesnych sieci, operatorów komórkowych i dostawców chmury używa dziś Internet Protocol version 6 (IPv6, protokół internetowy w wersji 6) obok IPv4 lub zamiast niego. IPv6 to nie tylko „dłuższe adresy”: hosty konfigurują się same, nie ma broadcastu, a Internet Control Message Protocol for IPv6 (ICMPv6) wykonuje zadania, które w IPv4 należały do innych protokołów. Ten moduł pokazuje, jak czytać, planować i zabezpieczać adresowanie IPv6.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić, dlaczego istnieje IPv6 i czym różni się od IPv4: format nagłówka, nagłówki rozszerzeń, brak broadcastu oraz adresowanie end-to-end bez NAT.
Czytać i zapisywać adresy IPv6 zgodnie z RFC 5952 oraz rozpoznawać typy i zasięgi adresów: globalny unicast, unique local (ULA), link-local, multicast, anycast, loopback (::1) i nieokreślony (::).
Wyjaśnić, jak host konfiguruje się sam: Neighbor Discovery Protocol (NDP, protokół wykrywania sąsiadów), Router Advertisement i ich flagi, Stateless Address Autoconfiguration (SLAAC, bezstanowa autokonfiguracja adresów), adresy tymczasowe (prywatności) oraz DHCPv6.
Zaplanować podział IPv6 na podsieci dla lokalizacji: /48 lub /56 na lokalizację i /64 na segment sieci.
Porównać strategie współistnienia (dual stack, NAT64/DNS64) i ocenić ryzyka specyficzne dla IPv6: fałszywe Router Advertisement, nadmiernie filtrowany ICMPv6 oraz reguły zapory obejmujące tylko IPv4.
IP dostarcza pakiet do właściwej maszyny; warstwa transportowa dostarcza dane do właściwego programu na tej maszynie. Ten moduł wyjaśnia, jak porty identyfikują procesy, kiedy użyć Transmission Control Protocol (TCP, protokół kontroli transmisji) lub User Datagram Protocol (UDP, protokół datagramów użytkownika), jak TCP nawiązuje, kontroluje i zamyka połączenie oraz jak odczytywać stany gniazd, gdy aplikacja „nie może się połączyć”.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić zadanie warstwy transportowej i to, jak porty identyfikują procesy (porty dobrze znane, zarejestrowane i efemeryczne).
Porównać TCP i UDP (połączenia, niezawodność, kolejność, narzut) i wybrać jeden z nich dla danej aplikacji.
Opisać trójetapowy handshake TCP, zamykanie połączenia, numery sekwencyjne i potwierdzeń, retransmisję oraz kontrolę przepływu.
Rozpoznawać gniazda nasłuchujące i stany połączeń (LISTEN, ESTABLISHED, TIMEWAIT) za pomocą ss lub netstat`.
Diagnozować „connection refused” w odróżnieniu od „connection timed out”.
Wewnątrz budynku lub centrum danych większość ruchu nigdy nie dociera do routera: przełączniki przenoszą go między urządzeniami w tej samej sieci. Ten moduł wyjaśnia, jak przełącznik uczy się, gdzie są urządzenia, jak wirtualne sieci LAN (VLAN, virtual LAN) dzielą jeden fizyczny przełącznik na osobne sieci, jak ruch przechodzi między VLAN-ami, dlaczego pętle są groźne i jak zapobiega im protokół Spanning Tree oraz przed jakimi atakami warstwy 2 musisz się bronić.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić, jak przełącznik uczy się adresów MAC, przekazuje i zalewa ramki oraz czym jest domena rozgłoszeniowa (broadcast).
Opisać VLAN-y, znakowanie IEEE 802.1Q oraz różnicę między portami dostępowymi (access) a trunkami.
Porównać sposoby routingu między VLAN-ami: router-on-a-stick i przełączniki warstwy 3.
Wyjaśnić, skąd biorą się pętle przełączania i co robią protokół Spanning Tree (STP) oraz Rapid STP.
Ocenić ataki warstwy 2 (zalewanie tablicy MAC, VLAN hopping) i obronę przed nimi (port security, utwardzanie trunków).
Każdy pakiet opuszczający sieć lokalną jest przekazywany z routera do routera, aż dotrze do celu. Ten moduł wyjaśnia, jak router decyduje, dokąd wysłać każdy pakiet, jak skonfigurować trasy statyczne i domyślne, jak protokoły routingu dynamicznego budują za ciebie tablice routingu, co robią OSPF i BGP oraz jak diagnozować ścieżkę, która nie działa.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić, jak router przekazuje pakiet: tablica routingu, dopasowanie najdłuższego prefiksu, następny skok, metryka i dystans administracyjny.
Skonfigurować trasy statyczne i trasę domyślną.
Porównać routing statyczny i dynamiczny oraz protokoły wektora odległości i stanu łącza.
Opisać podstawy protokołu Open Shortest Path First (OSPF) i rolę protokołu Border Gateway Protocol (BGP) między sieciami w Internecie.
Diagnozować problemy z routingiem za pomocą traceroute, ip route get i rozumowania o ścieżkach powrotnych.
Ludzie wpisują nazwy; sieci potrzebują adresów. System nazw domen (DNS, Domain Name System) to rozproszona baza danych, która zamienia jedne w drugie, a gdy zawodzi, prawie wszystko wygląda na zepsute. Ten moduł krok po kroku wyjaśnia, jak rozwiązywana jest nazwa, z jakimi typami rekordów się spotkasz, jak odpytywać DNS i czytać odpowiedzi, jak można szyfrować ruch DNS, jakie ataki celują w DNS i jak pomaga DNSSEC.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić hierarchię DNS i sposób rozwiązywania nazwy: resolver stub, resolver rekurencyjny, korzeń, domena najwyższego poziomu (TLD, top-level domain) i serwery autorytatywne, pamięć podręczna i czas życia (TTL, time to live).
Rozpoznawać popularne typy rekordów (A, AAAA, CNAME, MX, NS, TXT, PTR, SOA, CAA) i wiedzieć, do czego służy każdy z nich.
Odpytywać DNS za pomocą dig i interpretować sekcje odpowiedzi, autorytetu i dodatkową oraz flagi odpowiedzi.
Porównać transporty DNS: UDP i TCP na porcie 53, DNS przez TLS (port 853) i DNS przez HTTPS (port 443).
Oceniać zagrożenia dla DNS (zatruwanie pamięci podręcznej, przejęcie domeny) i wyjaśnić, co chroni DNSSEC, a czego nie.
Twoje konta e-mail, bankowe i w mediach społecznościowych chroni hasło, a atakujący próbują ich miliony. Ten moduł pokazuje, co sprawia, że hasło jest silne, dlaczego używanie jednego hasła wszędzie to największe ryzyko, jak pomaga menedżer haseł i jak włączyć weryfikację dwuetapową na własnych kontach.
Cele nauki (4)
Wyjaśnić, jak atakujący zgadują lub kradną hasła i dlaczego powtarzane hasła są niebezpieczne.
Stworzyć długą, łatwą do zapamiętania frazę hasłową i ocenić, czy hasło jest silne.
Wyjaśnić, do czego służy menedżer haseł i jak zacząć go używać.
Włączyć weryfikację dwuetapową (2FA) na koncie i bezpiecznie przechowywać kody odzyskiwania.
Większość ataków nie wyważa drzwi; oszukuje kogoś, by sam je otworzył. Wiadomości phishingowe podszywają się pod twój bank, firmę kurierską lub szefa, aby wyłudzić hasło, pieniądze albo kliknięcie. Ten moduł uczy rozpoznawać znaki ostrzegawcze w e-mailach, SMS-ach, rozmowach telefonicznych i na stronach internetowych oraz mówi, co zrobić, jeśli już kliknąłeś.
Cele nauki (4)
Wyjaśnić, czym jest phishing, i rozpoznawać jego typowe formy: e-mail, SMS (smishing), rozmowy telefoniczne (vishing) i fałszywe strony internetowe.
Wskazać znaki ostrzegawcze w wiadomości: pośpiech, nieoczekiwane prośby, niezgodnych nadawców i podejrzane linki.
Sprawdzić, dokąd naprawdę prowadzi link, zanim go otworzysz.
Bezpiecznie zareagować na podejrzenie oszustwa i wiedzieć, co zrobić po kliknięciu lub podaniu danych.
Telefony i laptopy przechowują Twoje zdjęcia, wiadomości i pieniądze. Aby je chronić, wystarczy kilka nawyków, a nie wiedza eksperta: aktualizowanie, tworzenie kopii zapasowych, blokowanie ekranu i ostrożność w publicznych sieciach Wi-Fi. Ten moduł wyjaśnia, dlaczego każdy z nawyków ma znaczenie, i pomaga Ci sprawdzić je na własnych urządzeniach.
Cele nauki (4)
Wyjaśnić, dlaczego aktualizacje oprogramowania są ważne, i włączyć aktualizacje automatyczne.
Zaplanować kopie zapasowe według zasady 3-2-1 i wyjaśnić, jak chronią przed utratą danych i ransomware.
Zabezpieczyć urządzenie blokadą ekranu, szyfrowaniem oraz antywirusem lub wbudowaną ochroną.
Ocenić zagrożenia związane z publicznym Wi-Fi i nieznanymi urządzeniami USB oraz wyjaśnić, jak je ograniczyć.
Bezpieczeństwo nie polega na powstrzymaniu każdego możliwego ataku, lecz na ochronie tego, co najważniejsze, przed najbardziej prawdopodobnymi zagrożeniami, za pomocą zabezpieczeń, na które Cię stać. Ten moduł daje Ci słownictwo i sposób myślenia, na których opiera się każdy inny temat bezpieczeństwa: co chronimy, co może pójść źle, jak mierzyć ryzyko i jak wybierać zabezpieczenia.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić triadę CIA (poufność, integralność, dostępność) i podać przykład awarii każdej z nich.
Odróżniać zasoby, zagrożenia, podatności i ryzyko oraz rozpoznawać typowych aktorów zagrożeń.
Szacować ryzyko jako prawdopodobieństwo × wpływ i porządkować ryzyka w prostym rejestrze ryzyk.
Klasyfikować zabezpieczenia według celu (prewencyjne, detekcyjne, naprawcze) i rodzaju (techniczne, administracyjne, fizyczne).
Wyjaśnić obronę w głąb i zasadę najmniejszych uprawnień oraz zastosować je w małym scenariuszu.
Każda kłódka w przeglądarce, każde zapisane hasło i każda aktualizacja oprogramowania opierają się na kilku klockach kryptograficznych. Nie potrzebujesz matematyki, żeby dobrze z nich korzystać, ale musisz wiedzieć, co każdy z nich gwarantuje, a czego nie. Ten moduł wyjaśnia haszowanie, szyfrowanie symetryczne i asymetryczne, podpisy cyfrowe oraz certyfikaty i pozwala wypróbować każdy z tych elementów za pomocą openssl.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić, co gwarantuje kryptograficzna funkcja skrótu, i użyć jej do sprawdzenia integralności pliku.
Wyjaśnić, dlaczego hasła trzeba przechowywać z solą (salt) i wolną funkcją skrótu, a nie za pomocą zwykłego skrótu ani szyfrowania.
Porównać szyfrowanie symetryczne (AES) i asymetryczne (RSA, krzywe eliptyczne) oraz wyjaśnić, jak łączą je protokoły takie jak TLS.
Wyjaśnić, jak podpis cyfrowy zapewnia integralność i autentyczność, oraz utworzyć i zweryfikować taki podpis.
Odczytać certyfikat X.509 i wyjaśnić, jak łańcuch certyfikatów pozwala przeglądarce zaufać stronie internetowej.
W płaskiej sieci jeden przejęty laptop może dotrzeć do każdego serwera. Zapory i segmentacja ograniczają zasięg ruchu atakującego, a polityka domyślnej odmowy zamienia zasadę „wszystko jest otwarte, o ile nie pamiętaliśmy, żeby to zamknąć” w zasadę „otwarte jest tylko to, na co pozwolono”. Ten moduł wyjaśnia rodzaje zapór, sposób podziału sieci na strefy, co dodaje wykrywanie włamań i jak zmienia obraz zero trust, a także pozwala samodzielnie zbudować i przetestować posegmentowaną sieć.
Cele nauki (5)
Porównać bezstanowe filtry pakietów, zapory stanowe, zapory nowej generacji oraz zapory aplikacji internetowych (WAF).
Zaprojektować strefy sieciowe ze strefą zdemilitaryzowaną (DMZ) i napisać zestaw reguł domyślnej odmowy, który dopuszcza tylko wymagane przepływy.
Wyjaśnić, do czego służą systemy wykrywania i zapobiegania włamaniom (IDS/IPS) i jak uzupełniają zapory.
Wyjaśnić zasady architektury zero trust i czym różnią się od zabezpieczeń opartych na obwodzie.
Zweryfikować politykę zapory, testując przepływy dozwolone i zablokowane oraz czytając logi zapory.
Większość włamań nadal zaczyna się od skradzionego lub odgadniętego hasła. Ten moduł wyjaśnia, jak systemy sprawdzają, kim jesteś, co mówią o hasłach obecne wytyczne, jak naprawdę działają sześciocyfrowe kody aplikacji uwierzytelniających i dlaczego niektóre drugie składniki powstrzymują phishing, a inne nie.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić składniki uwierzytelniania (coś, co wiesz, coś, co masz, coś, czym jesteś) oraz różnicę między identyfikacją, uwierzytelnianiem i autoryzacją.
Stosować obecne wytyczne dotyczące haseł (NIST SP 800-63B): długość ważniejsza niż złożoność, listy blokujące haseł z wycieków, brak wymuszanych okresowych zmian.
Wyjaśnić, jak serwer bezpiecznie przechowuje hasła, używając soli i wolnej funkcji skrótu.
Wyjaśnić, jak generuje się i weryfikuje czasowe hasła jednorazowe (TOTP, RFC 6238).
Porównać metody MFA (SMS, TOTP, powiadomienia push, klucze bezpieczeństwa FIDO2 i klucze dostępu) pod względem odporności na phishing.
Prędzej czy później coś pójdzie źle: wyłudzone konto, przejęty serwer, ransomware. O tym, czy będzie to zły dzień, czy katastrofa, decydują przygotowanie oraz spokojny, powtarzalny proces. Ten moduł wyjaśnia cykl reagowania na incydenty, sposób oceny i ustalania priorytetów, odtwarzanie przebiegu zdarzeń z dzienników, ograniczanie szkód z zachowaniem dowodów oraz wyciąganie wniosków.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić cykl reagowania na incydenty według NIST SP 800-61r3 oraz jego związek z funkcjami NIST Cybersecurity Framework 2.0.
Sklasyfikować incydent i ustalić jego priorytet na podstawie wpływu funkcjonalnego, dotkniętych danych i nakładu pracy potrzebnego do odtworzenia.
Analizować dzienniki uwierzytelniania i serwera WWW, aby zbudować oś czasu incydentu.
Dobrać działania ograniczające, usuwające i przywracające oraz wyjaśnić, jak przy tym zachować dowody.
Napisać krótki raport z incydentu z przyczyną źródłową, skutkami i wnioskami.
Atak typu rozproszona odmowa usługi (DDoS, ang. distributed denial-of-service) niczego nie kradnie: zalewa usługę ruchem tak długo, aż prawdziwi użytkownicy nie mogą się z nią połączyć. Takie ataki są tanie w przeprowadzeniu, a firmę mogą kosztować wiele godzin przestoju, dlatego każda usługa w sieci potrzebuje planu, zanim jakiś nadejdzie. Ten moduł wyjaśnia, jak działają główne rodzaje ataków DDoS, dlaczego trudno je zablokować, jakie zabezpieczenia sprawdzają się w której warstwie oraz jak się przygotować i reagować.
Cele nauki (5)
Wyjaśnić, czym są ataki typu odmowa usługi (DoS) i rozproszona odmowa usługi (DDoS) oraz dlaczego ataki z botnetów trudno zablokować.
Sklasyfikować ataki DDoS jako wolumetryczne, na protokół albo na warstwę aplikacji i podać przykład każdego z nich.
Wyjaśnić, jak działają ataki przez odbicie i wzmocnienie oraz dlaczego umożliwia je fałszowanie adresu źródłowego.
Porównać zabezpieczenia przed DDoS (nadmiarowa przepustowość, ograniczanie liczby żądań, SYN cookies, zapory aplikacji internetowych, anycast i CDN, centra oczyszczania ruchu, blackholing) i dobrać właściwe do każdego typu ataku.
Zaplanować reakcję na DDoS: poziom bazowy ruchu, wykrywanie, instrukcję postępowania i eskalację do dostawcy.